به منظور بررسی مفهوم سود اقتصادی و نحوهی محاسبهی آن ابتدا دو جزء اساسی در این تعریف یعنی کمیابی و هزینه فرصت تشریح می شود.
کمیابی:[2] سادهترین و جامعترین تعریف از علم اقتصاد، علم تخصیص بهینه منابع کمیاب است.کمیابی مهمترین موضوع علم اقتصاد است. فقط علم اقتصاد است که به موضوع کمیابی میپردازد. اگر کمیابی نبود علم اقتصاد هم به وجود نمیآمد. کمیابی به این معناست که امکانات محدود در برابر خواستههای نامحدود قرار دارد. مثلاً  درآمد یک فرد محدود است ولی تمایل به خرید کالاها و خدمات زیادی را دارد، بودجه کشور محدود است ولی نیازها و خواستههای زیادی در جامعه وجود دارد. به دلیل نامحدود بودن خواستههای بشر و محدودیت امکانات تولیدی ناگزیر مسأله «انتخاب» مطرح میشود.

با توجه به محدودیت منابع، انتخاب یک گزینه موجب از دست رفتن گزینههای دیگر میشود که در اقتصاد از آن به «هزینه فرصت» یاد میشود )منکیو،[3] 2008؛3)

هزینه فرصت:[4] اقتصاددانان به دلیل نامحدود بودن نیازهای بشر و محدودیت منابع، به دنبال بهترین روش برای تخصیص منابع هستند؛ که این مهم با «هزینه فرصت» به بهترین وجه تبیین میشود. هزینه فرصت از جمله مفاهیمی است که در پروژههای اقتصادی مطرح میشود و هدف اصلی از طرح آن نیز بررسی تخصیص بهینه منابع موجود است. پس میتوان گفت هزینه فرصت یکی از مفاهیم کلیدی است که در نظریهپردازی درباره سرمایهگذاری نقش محوری دارد.

هزینه فرصت که به آن عباراتی چون هزینه اقتصادی، هزینه واقعی یا قیمت سایهای نیز اطلاق میشود، همان هزینهای است که برای فرصتهای از دست رفته پرداخت میشود، یعنی اگر انتخاب اولیه صورت نمیگرفت، انتخابهای دیگری با ارزشهای متفاوت وجود داشت، که میتوانست صورت بگیرد. هزینه فرصت ارتباط تنگاتنگی با فرآیند تصمیمگیری و انتخاب دارد. فرد تصمیم گیرنده به هنگام تصمیمگیری، در ذهن خود فرصتهائی را که با تصمیم خود از دست میدهد ارزیابی کرده و آنگاه به انتخاب دست میزند )منکیو،2008؛270)

جزییات بیشتر درباره این پایان نامه ها :

بررسی تاثیر مدیریت سرمایه در گردش بر عملکرد شرکتها در بورس اوراق بهادار تهران

سود اقتصادی: سود اقتصادی و ارزش فعلی(خالص) دو روی یک سکه هستند که سود اقتصادی یکی از اجزای تشکیل دهنده تئوری اقتصادی و ارزش فعلی سنگ بنای اقتصاد مالی میباشد. سود اقتصادی از زمان مارشال[5] (1890)

از جمله مفاهیم اساسی تئوری اقتصادی بوده است. سود اقتصادی بیانگر مازاد سود حاصل از یک سرمایهگذاری است که بیشتر از میزان سود بهترین جایگزین از دست رفته است (رآو،[6] 1992؛87).

به عبارت دیگر، سود اقتصادی حاصل از یک سرمایهگذاری، تفاوت بین سود به دست آمده از سرمایهگذاری انجام شده و سود بهترین گزینه از دست رفته است که از آن به هزینه فرصت یاد میشود. از سود اقتصادی به تعابیر مختلفی همچون « سود مازاد قابل تحقق[7]»، «درآمد مازاد[8]»، «سود غیرعادی[9]» ، «سود فوقالعاده[10]» و «سود باقیمانده[11]» یاد شده است. همچنین عناوین دیگری مثل «ارزش افزوده اقتصادی[12]» ، « ارزش افزوده نقدی[13]» ، و « ارزش افزوده سهامداران[14]» نیز در معنای سود اقتصادی به کار رفته است )مگنی[15] 2007؛ 165)

تحلیلهای جریان نقدی تنزیل شده از قرن هجدهم شناخته و به کار گرفته شده است. ارزش فعلی خالص، تابعی از نرخ تنزیل است. این نرخ را میتوان بر مبنای «مدل قیمتگذاری داراییهای سرمایهای[16] «به دست آورد. مفهوم سود اقتصادی و ارزش فعلی خالص یکی است و اغلب سود اقتصادی در قالب عبارت ارزش فعلی پنهان میشود. بنابراین، حداکثرسازی سود اقتصادی همان حداکثرسازی ارزش فعلی بوده و تمام سعی و تلاش بنگاهها صرف حداکثرسازی ارزش فعلی جریان نقدی خالص میشود. همچنین قانون ارزش فعلی خالص مبنای تئوری نئوکلاسیکی سرمایهگذاری را تشکیل میدهد (دیکسی و پیندیک[17] ، 1994؛5)

2-6-4 مقایسه سود اقتصادی و سود حسابداری
به منظور درک تفاوت بین سود اقتصادی و سود حسابداری لازم است تا هدف از تعریف این دو مفهوم بررسی شود. سود حسابداری با توجه به هدف آن یعنی ارائه گزارش عملکرد شرکت، تعریف میشود. بنابراین احتساب هزینههای ضمنی در ترازنامه معقول به نظر نمیرسد.

هنگامی که یک حسابدار گزارش درآمد، هزینه و سود بنگاه را ارائه میدهد، هیچگاه هزینههای ضمنی از قبیل هزینه فرصت گزینههای از دست رفته را بررسی نمیکند، زیرا مغایر با اصول پذیرفته شده حسابداری است. در مقابل، هدف از تعریف سود اقتصادی ارائه یک معیار «تصمیمگیری» برای بنگاه اقتصادی و همچنین سرمایهگذاران است.

از آنجایی که تحلیل رفتار واحد اقتصادی لازمه بررسی سودآوری آن است، تحلیل هزینه-  فایده از اهمیت بالایی برخوردار خواهد بود. با این وصف، معیار تصمیمگیری در تحلیل ساختار بازار و تداوم فعالیت یک بنگاه یا متوقف ساختن آن، مبتنی بر تحلیل هزینه- فایده و نهایتاً مثبت یا منفی شدن سود اقتصادی است (آنوما[18]، 2008).

همچنین، دیدگاه اقتصاددانان در مورد هزینه با دیدگاه حسابداران متفاوت است، بنابراین سود اقتصادی و سود حسابداری یکی نخواهد بود. حسابداران اغلب تمایل دارند که« هزینههای صریح[19]» تولید، یعنی پرداختهایی که بابت دستمزد، اجاره، بهره و مواد خام انجام میشود را جزء هزینههای تولید به حساب آورند. اما اقتصاددانان علاوه بر هزینههای صریح پرداختی «هزینه فرصت» یا «هزینه ضمنی[20]»  سرمایه را نیز مورد توجه قرار میدهند. به عنوان مثال، تولیدکنندهای که یک واحد تولیدی را در تملک خود دارد، برای استفاده از آن اجارهای پرداخت نمیکند، در نتیجه از نظر حسابداری هزینه این تولیدکننده بابت اجاره محل، صفر است. اما از دیدگاه اقتصادی، چون این تولیدکننده فرصت دارد با اجاره دادن مکان تولیدی خود به هر عامل اقتصادی دیگر اجاره بها دریافت نماید، و هم اکنون قادر به تحصیل این درآمد نیست، اجاره از دست رفته، هزینه فرصت استفاده از ساختمان بوده و از دیدگاه اقتصادی جزء هزینههای تولید به حساب میآید. در نتیجه سود اقتصادی و سود حسابداری متفاوت خواهد شد. از اینرو، تفاوت بین سود اقتصادی و سود حسابداری اساساً هزینههای سرمایه است. یک حسابدار در محاسبه سود نمیتواند هزینههای سرمایه را از آن کم نماید. در مقابل، اقتصاددانان هزینهی فرصتی که برای سرمایه سهامداران در کسب و کار سرمایهگذاری شده را در نظر میگیرند. بنابراین، سود از نظر اقتصاددانان مفهوم گستردهتری را در بر میگیرد )منکیو،  2008؛ 270) به طور خلاصه میتوان گفت: سود حسابداری تفاوت بین درآمد و هزینههای صریح انجام کارهاست ولی سود اقتصادی تفاوت بین درآمد و هزینههای صریح و ضمنی است.

[1]- Barker

[2]- Scarcity

[3]-  Mankiw

[4]- Opportunity Cos t

[5]-Mardhall

[6]- Rao

[7] – excess eralizable profit

[8]- excess income

[9]- abnormal earnings

[10]- supernormal profit

به منظور محاسبه ارزش افزوده اقتصادی تعدیل شده لازم است به جای ارزش دفتری خالص داراییهای شرکت از ارزش بازار آن استفاده شود. بر این اساس شکل تعدیل شدهای از EVA بنام REVA بدست میآید که بصورت زیر قابل محاسبه است:
(2-9)

منظور از ارزش بازار خالص دارائیها، ارزش بازار سهام عادی و ممتاز شرکت بعلاوه ارزش دفتری بدهیهای آن میباشد. با وجود آنکه EVA از اطلاعات قابل اتکاءتری استفاده میکند ولی این اطلاعات لزوماً اطلاعات مربوطی نیستند. در حالی که در روش REVA به جای تأکید بر قابلیت اتکاء اطلاعات (ارزش دفتری دارائیها) به مربوط بودن اطلاعات (ارزش روز دارائیها) تأکید شده است و با توجه به اینکه برای محاسبه بازده از مبلغ سود خالص سال جاری استفاده میشود و اطلاعات سود خالص نیز (مثل بهای تمام شده کالای فروش رفته و مبلغ فروش) عمدتاً مربوط به دوره جاری هستند. بنابراین در نظر گرفتن ارزش روز دارائیها در مخرج کسر محاسبۀ بازده، مطلوبتر بنظر میرسد.

معیارهای استفاده شده جهت ارزیابی عملکرد نباید در ازای روشها و انتخابهای حسابداری حساس باشد، بلکه اصولاً معیارهای مزبور باید توان ارزیابی تصمیمات مدیریت را دارا بوده و ریسک تصمیمات سرمایهگذاری را مورد توجه قرار دهد.در عین حال این معیارها نباید مدیران را به لحاظ قرار گرفتن در موقعیتهایی که خارج از کنترل و اراده آنها بوده، جریمه کرده یا مقصر نشان دهد (داموداران [1]، 2002) با وجود آنکه معیارهای بیان شده در فوق از جمله معمولترین معیارهای حسابداری سنجش عملکرد میباشد، اما برخی از محققین از معیارهای حسابداری دیگری نیز نظیر نسبت فروش به دارائیها (یا میسری ، 2002) و بازده فروش (بوبکری، 2004) در مطالعات خود استفاده کردهاند.

2-6 سود؛ مفاهیم، تفاوت هاد، تئوری ها
یکی از مهمترین منابع اطلاعاتی برای ارزیابی عملکرد واحد اقتصادی سود است که شاخص مناسبی برای تصمیمات سرمایهگذاران به حساب میآید. به رغم کاربردهای وسیعی که برای مفهوم سود ارائه شده ولی بر سر تعریف جامعی از آن توافق کامل وجود ندارد.

جزییات بیشتر درباره این پایان نامه ها :

بررسی تاثیر مدیریت سرمایه در گردش بر عملکرد شرکتها در بورس اوراق بهادار تهران

2-6-1 مفهوم سود و کاربردهای آن
مفهوم سود از جمله مفاهیم کاربردی در یک واحد اقتصادی است. از این رو، با توجه به اهداف مختلف استفاده کنندگان، تعاریف و روشهای اندازهگیری متفاوتی برای آن ارائه شده است. بکارگیری سود برای اهداف خاصی همچون معیار سنجش کارایی مدیریت، معیار پیش بینی عملکرد آتی شرکت و یا سود تقسیمی در آینده، معیار سنجش میزان موفقیتهای شرکت، مبنای تعیین مالیات، مبنای تدوین مقررات شرکت جهت تأمین منافع عموم مردم و سرانجام معیار ارزیابی و قضاوت درباره چگونگی تخصیص منابع توسط اقتصاددانان برای سود قابل ترسیم است (کلاید، 2007)

با توجه به اهداف استفاده کنندگان سود میتوان سه رویکرد ساختاری، تفسیری و رفتاری را مورد توجه قرار داد.

2-6-1-1 مفهوم سود از دیدگاه ساختاری:
در این دیدگاه، عرف، سنت و مقررات، اموری معقول، منطقی و با هم سازگار به شمار میآیند که بر پایه مفروضات، مفاهیم و اصولی که حسابداران در عمل به آنها رسیده و ارائه کردهاند قرار میگیرند. ولی، مفاهیم یا اصولی مانند تحقق بخشیدن به یک رویداد مالی، تطابق، روش تعهدی و روشهای تخصیص هزینهها را میتوان فقط از دیدگاه مقررات خاص تعریف کرد، زیرا نمیتوان نسخه دومی از آنها را در دنیای واقعی مشاهده نمود.( پارسائیان به نقل از هندریکسن، 1385؛380)

2-6-1-2 مفهوم سود از دیدگاه تفسیری:
در این دیدگاه برای ارائه تعریفی از سود بر دو مفهوم اقتصادی تغییر میزان رفاه و حداکثرسازی سود تکیه میشود.

هیئت استانداردهای حسابداری مالی نیز به صورت تلویحی به این دو مفهوم در قالب «حفظ سرمایه» و « به حداکثر رساندن سود» اشاره کرده است. حفظ سرمایه یکی از اصلیترین مفاهیم سود است، زیرا این مفهوم بر پایهی تئوری اقتصادی قرار دارد.این دیدگاه مبتنی بر تغییرات ارزش فعلی وجوه نقد مورد انتظار است؛ ولی قیمت فعلی بازار و گزینههای مشابه را نیز میتوان از این  دیدگاه توجیه کرد و مدعی شد که اقلام مزبور میتوانند جایگزین مناسبی برای ارزش جاری باشند (پارسائیان به نقل از هندریکسن،1385؛342)

2-6-1-3 مفهوم سود از دیدگاه رفتاری
(عملگرایی): این مفهوم مواردی نظیر فرآیندهای تصمیمگیری سرمایهگذاران و بستانکاران، واکنشهای قیمت اوراق بهادار در برابر گزارش دهی سود، تصمیمات مدیریت در مورد هزینه سرمایه و واکنش مدیران و حسابداران در برابر بازخورد اطلاعات را در بر میگیرد. یکی از ویژگیهای رفتاری این است که میتوان سودهای آتی را پیشبینی نمود. اگر سایر عوامل تأثیرگذار با دقت کامل در نظر گرفته شوند، میتوان با استفاده از سودهای خالص چند دوره، عملیات آینده شرکت را پیشبینی کرد (پارسائیان به نقل از هندریکسن،1385؛342)

با این وصف، همهی مفاهیم سود از جنبههای عملی و نظری نمیتواند در ارائه اطلاعات اثرگذار بر سرمایهگذاران و دیگران معقول باشد. به عبارت دیگر، از دیدگاه دنیای واقعی فاقد تفسیر لازم هستند و یا نمیتوانند بر تصمیمات سرمایهگذاران و دیگران اثرگذار باشند. زیرا فاقد هر گونه ویژگی رفتاری هستند.

2-6-2 سود حسابداری و نحوه محاسبه آن
سود حسابداری که با استفاده از سیستم تعهدی تهیه میشود، از نظر بسیاری از استفاده کنندگان صورتهای مالی، ابزاری برای سنجش عملکرد شرکت محسوب میشود. منظور از سنجش عملکرد شرکتها، ارزیابی کلی وضعیت مالی و نتایج عملیات به منظور اخذ تصمیمات منطقی است. به عنوان مثال، سود حسابداری میتواند مبنای اعتباردهی بانکها به شرکت و یا  از شرایط ورود به بورس اوراق بهادار قرار گیرد.

هیأت استانداردهای حسابداری مالی[2]، در بیانیه شماره 6 مفاهیم حسابداری مالی، استفاده از روش تعهدی در حسابداری را الزامی نموده است. بر این اساس، انعکاس آثار معاملات و رویدادهای شرکت لزوماً به معنای ورود و خروج وجه نقد نیست. به عبارت دیگر، در روش تعهدی، اصولی نظیر «تحقق» و «تطابق» به منظور انعکاس درآمدها و هزینهها و محاسبه سود حسابداری مورد استفاده قرار میگیرد. در نهایت، موفقیت یک شرکت به توانایی آن در ایجاد جریانهای نقدی بستگی دارد(هیئت استانداردهای حسابداری مالی، 1985 )

از دیدگاه حسابداری به دلیل ابهامات موجود در مورد میزان جریانهای نقدی آتی و عدم دسترسی به نرخ تنزیل مناسب، سرمایه بر مبنای خالص داراییهای مؤسسه مالی اندازهگیری میگردد. به عبارتی دیگر سود در حسابداری ناشی از تفاوت بین سرمایه واحد تجاری در آغاز و پایان دوره  مالی است. در این مفهوم سرمایه معادل خالص داراییها بوده و اندازهگیری سود تحت تأثیر مبانی اندازهگیری داراییها و بدهیها قرار میگیرد. در حسابداری جهت تعیین سود، روشهای مختلفی همچون حسابداری تعهدی، حسابداری نقدی، حسابداری نیمه تعهدی، تعهدی تعدیل شده و نقدی تعدیل شده به کار میرود. بدیهی است استفاده از روشهای فوق سود و زیانی متفاوت ارائه خواهد داد به همین دلیل طبق اصل تطابق، حسابداران برای شناخت هزینهها از رویکرد «بگذار هزینهها از درآمدها تبعیت کنند» پیروی مینمایند. مطابق این اصل هزینههای یک دوره از درآمدهای همان دوره کسر میگردند تا عملکردی واقعی از نتیجه کار منعکس گردد. از دیدگاه نظری روش صحیح حسابداری برای شناسایی درآمد باید به گونهای باشد که اولاً آن درآمد تحقق یابد یا قابل تحقق باشد و ثانیاً آن درآمد تحصیل گردد. مطابق این دیدگاه چنانچه یکی از شرایط فوق به وقوع پیوندد میتوان درآمد را شناسایی نمود (تیموری،1380).

مشخص کردن فرآیند اداری استاندارد شده جهت استفاده از فرصتهای سرمایه‌گذاری ممکن است در عمل امکانپذیر نباشد. فرآیند غربال کردن و انتخاب فرصتهای سرمایه‌گذاری ممکن است از یک شرکت به شرکت دیگر تفاوت کند. زمانی که مبلغ سرمایه‌گذاری در سطح بالا و قابل توجه باشد، در این صورت ممکن است تعیین و تصویب نهائی فرصتهای سرمایه‌گذاری به عهده مدیریت سطح عالی گذاشته شود. مدیران سطح عالی ممکن است خود افرادی را به عنوان نماینده تعیین کنند که تعیین و تصویب فرصتهای سرمایه‌گذاری بزرگ به عهده آنان باشد. در بعضی مواقع نیز تعیین و تصویب فرصتهای سرمایه‌گذاری بزرگ به عهده هئیت مدیره یا مجمع عمومی‌ شرکت گذاشته می‌شود. در بعضی مواقع که مبلغ سرمایه‌گذاری در سطح پایینی باشد، مدیران عالی به مدیران اجرائی اجازه می‌دهند تا سطح مبلغ معینی بدون نیاز به تصویب مدیریت سطح عالی هزینه کنند. پس از اینکه فرصتهای سرمایه‌گذاری انتخاب شدند وجوه مورد نیاز جهت انجام سرمایه‌گذاری از سوی امور مالی تخصیص داده می‌شود.
 

2-4-6-11 نظارت و کنترل فرصتهای سرمایه‌گذاری
یک جنبۀ بسیار مهم در فرآیند اجرای فرصتهای سرمایه‌گذاری نظارت و کنترل است. پیگری و مقایسه بین عملکرد واقعی با انتظارات و برآوردهای اولیه نه تنها به دستیابی انتظارات برآوردی کمک می‌کند، بلکه به ما کمک می‌کند تا از روشهای دقیق‌تری جهت پیش‌بینی های آتی استفاده کنیم (اسماعیل پور،1381).

2-5 مفاهیم عملکرد و ارزش
 

2-5-1 تعریف ارزش
ارزش واژه‌ای عمیق و بنیادی اما با نگاهی نو در ادبیات علمی مطرح است. امروزه، موفقیت، کسب و کار و استمرار و پایداری آن با توجه به ارزش های مورد نظر همه ذینفعان تحقق می‌یابد.

در راستای اینکه هدف شرکتی به حداکثر رسانیدن ارزش شرکت است، ارزش با قیمت بازار سهام عادی شرکت‌ها تعیین می‌شود که در واقع انعکاس تصمیمات سرمایه‌گذاری در بازده شرکتی هستند. مدیران یک شرکت به منظور بالا بردن ارزش شرکت برای سهامداران باید بهترین ترکیب تصمیمات سرمایه‌گذاری، تأمین مالی و تقسیم سود را انتخاب کنند. ارزش مرکب و ارزش زمانی پول دارای مفاهیم کلیدی در ارزشیابی هستند (بکایی، 1388).

از آنجائیکه سود مالی نقدی تنها چیزی است که سرمایه‌گذار از خرید سهام عادی به دست می‌آورد بنابراین مبنای ارزشیابی سهام قرار بگیرند و سرمایه‌گذاران سعی در حداکثر کردن مطلوبیت منتظره خود که تابعی از بازده مورد‌ انتظار و ریسک است را دارند. ارزش نه تنها بستگی به سهم و یا خود شرکت دارد، بلکه به سایر سهام در دسترس برای سرمایه‌گذاری نیز بستگی دارد. ارزش هر دارایی به عوامل مختلفی مانند فردی که ارزش‌گذاری برای او صورت می‌گیرد و نوع ارزشی که باید اندازه‌گیری شود، زمانی که برآورد ارزش صورت می‌گیرد، هدف ارزش‌گذاری، همچنین به عوامل گوناگونی مانند محیط اقتصادی، استفاده بالقوه دارایی، زمان برآورد ارزش، میزان کمیابی نسبی و جایگزینی، موقعیت دارایی، میزان نقدشوندگی و وضعیت بازار دارایی و شرایط فیزیکی دارایی بستگی دارد که در زمان‌های مختلف ممکن است تغییر کند (رهنمای رودپشتی، 1385).

ارز

ش‌های مالی در حقیقت بهای دارایی است که بصورت مختلف تعیین می‌گردد، نظیر ارزش اسمی، ارزش تاریخی (قیمت تمام شده)، ارزش متعارف، ارزش معاملاتی (بازار)، ارزش ذاتی (فعلی). به طور کلی، ارزش عبارت است از بار معنایی خاص که انسان به برخی اعمال، حالت ها و پدیده ها نسبت می‌دهد.

جزییات بیشتر درباره این پایان نامه ها :

بررسی تاثیر مدیریت سرمایه در گردش بر عملکرد شرکتها در بورس اوراق بهادار تهران

 
2-4-6-8 ارزیابی جریانات نقدی و فرصتهای سرمایه‌گذاری
برای هر فرصت سرمایه‌گذاری لازم است اطلاعاتی در مورد جریانات نقدی مورد انتظار آینده به دست آوریم تا بتوانیم تفاوت جریانات نقدی شرکت را (با توجه به قبول یا رد فرصت سرمایه‌گذاری) مورد تجزیه و تحلیل قرار دهیم. اما برآورد جریانات نقدی (جریانات نقدی مورد انتظار آینده) یکی از مهمترین و از طرفی مشکل ترین کار در تجزیه و تحلیل فرصتهای سرمایه‌گذاری محسوب می‌شود. چون پیش‌بینی دقیق هزینه ها و درآمدهای مربوط به فرصتهای سرمایه‌گذاری بزرگ دشوار است، در نتیجه انحراف از برآوردهای مربوطه نیز می‌تواند تا حدودی قابل قبول باشد. در برآورد و ارزیابی جریانات نقدی کارکنان مالی دارای نقش مهمی هستند. نقش کارکنان امور مالی در فرآیند برآورد و ارزیابی شامل سه مورد می‌گردد:

هماهنگ کردن تلاشهای سایر بخشهای شرکت نظیر بخشهای تولید، مهندسی، خرید و بازاریابی .
اطمینان یافتن از این مطلب که کلیه افرادی که در این برآوردها دخالت دارند، مفروضات اقتصادی را در نظر گرفته‌اند.
اطمینان یافتن از این نکته که انحراف بالایی بین برآوردها وجود ندارد.جزییات بیشتر درباره این پایان نامه ها :

بررسی تاثیر مدیریت سرمایه در گردش بر عملکرد شرکتها در بورس اوراق بهادار تهران

 
2-4-6-9 ارزیابی فرصت های سرمایه‌گذاری
پس از برآورد و ارزیابی جریانات نقدی، لازم است به منظور تصمیم‌گیری درباره رد یا قبول فرصتهای سرمایه‌گذاری، آنها مورد ارزیابی قرار گیرند. ارزیابی فرصتهای سرمایه‌گذاری غالباً توسط کارشناسان و متخصصین مالی صورت می‌گیرد.

افرادی که فرصتهای سرمایه‌گذاری را ارزیابی می‌کنند می‌بایست افرادی صادق و مستقل باشند و دیدگاههای شخصی و فردی خود را در فرآیند ارزیابی دخالت ندهند. شرکتها برای ارزیابی فرصتهای سرمایه‌گذاری از معیارها و روشهای مختلف ارزیابی استفاده می‌کنند. بایستی توجه داشت برای ارزیابی یک فرصت سرمایه‌گذاری باید از یک روش ارزیابی صحیح استفاده نمود. یک روش ارزیابی صحیح می‌بایست خصوصیات و ویژگیهای زیر را داشته باشد:

باید همه جریانهای نقدی را برای تعیین سوددهی حقیقی پروژه در نظر داشته باشد.
باید هدف و راهی بدون ابهام را برای تفکیک پروژه‌های خوب از بد ارائه دهد.
باید بر طبق سوددهی حقیقی به دسته بندی پروژه ها کمک کند .
باید این حقیقت را تشخیص دهد که جریانات نقدی خالص بزرگتر، از موارد کوچکتر بهتر است.
باید این حقیقت را تشخیص دهد که جریان نقدی خالص زودتر، بهتر از جریان نقدی خالص دیرتر است.
روش ارزیابی صحیح می‌بایستی بین فرصتهای سرمایه‌گذاری تفاوت قائل شود.
روش ارزیابی صحیح، علاوه بر توجه به سوددهی پروژه‌ها، بایستی به ریسک پروژه‌ها نیز توجه کند.
بطور کلی، روش ارزیابی صحیح باید دست به انتخاب پروژه‌هائی بزند که با سودآوری خوب، ثروت سهامداران شرکت افزایش یابد.

شرکتها در عمل از روشهای ارزیابی مختلفی برای ارزیابی فرصتهای سرمایه‌گذاری استفاده می‌کنند. این

روشها را بصورت زیر می‌توان طبقه‌بندی نمود:

الف) روشهای تنزیلی

روش ارزش فعلی خالص

روش نرخ بازده داخلی

روش نرخ بازده داخلی تعدیل شده

روش شاخص سودآوری

ب) روشهای غیرتنزیلی

روش دوره با برگشت سرمایه

روش معکوس دوره برگشت سرمایه

بنابراین هر چه ضریب اهرمی‌ بیشتر باشد، خرید مجوز توأم با ریسک بیشتری همراه خواهد بود. ضریب اهرمی ‌به خصوص در مورد حق معاملاتی که دارای عمر باقیمانده بسیار کوتاهی می‌باشند، اثرگذارتر است. کلیه این اصول برای حق معاملات غیرعادی نیز مصداق دارند. البته بنا به نوع حقوق متعلقه به مجوز، اثر اهرمی مربوطه نیز نسبت به مجوزهای عادی مؤثرتر می‌گردد. ساختار « همه یا هیچ » مجوزهای دیجیتالی و موافقتنامه های تکمیلی جانبی نظیر ایجاد انواع مانع ها، اثر ضریب اهرمی ‌را افزایش داده و امکان سودآوری بیشتر را در قبال پذیرش خطر بالاتر فراهم می‌نماید.
حق معاملات دارای محدوده که از طریق سکون حاکم بر بازار، کسب درآمد می‌نماید و نسبت به تغییرات قیمت واکنش منفی دارند، ویژگی خاصی را در رابطه با ضریب اهرمی ‌نشان می‌دهند. قیمت این نوع حق معاملات به ویژه زمانی که قیمت دارایی در بازار به محدوده های توافق شده برسد، بطور نامتناسب و مضاعف واکنش می‌نماید. چنانچه حد فوقانی و تحتانی محدوده دارای ویژگی انقضاء مجوز باشند، این امر به نوبه خود اثر ضریب اهرمی و ریسک زیان همراه با آن را بالا می‌برد (جمشیدی،1382).

جزییات بیشتر درباره این پایان نامه ها :

بررسی تاثیر مدیریت سرمایه در گردش بر عملکرد شرکتها در بورس اوراق بهادار تهران

2-4-6-5  فرصتهای سرمایه‌گذاری و تأثیر آن بر هزینه  و سود
برای کلیه حق معاملات در هر معامله ( خرید یا فروش ) کارمزدهای حداقل یا ثابت همراه با میزان سفارش ( قیمت مجوز ضربدر مقدار ) در نظر گرفته می‌شود.  در حالتهای استثنایی هزینه های مذکور می‌توانند از چندین برابر ارزش مجوز تجاوز نمایند. بعلاوه چنانچه حق اختیار اجرا گردد، قاعدتاً هزینه های اضافی بوجود خواهد آمد. بنابراین مجموع هزینه های جانبی کسب مجوز به همراه هزینه های فروش یا اجرای حق معامله در تعیین سودآوری نهایی سرمایه‌گذاری مؤثر می‌باشند. در چنین شرایطی کلیه هزینه ها تجمیع یافته و انتظار کسب سود بدتر خواهد شد و لذا تغییرات شدیدتر قیمت در بازار برای ورود به حاشیه سودآوری ضروری می‌نماید .

بنابراین سرمایه‌گذار قبل از انجام هرگونه سفارشی باید نسبت به تمامی موارد هزینه اطلاعات لازم را کسب نماید. تنها تحت چنین شرایطی است که محاسبه واقع بینانه از ورود سرمایه‌گذاری به منطقه سوددهی امکان پذیر است ( یعنی میزان افزایش مورد نیاز در قیمت دارایی و یا حداقل طول زمانی که قیمت دارایی بایستی در چارچوب محدوده توافق شده قرار گیرد ) طبیعی است که هرچه هزینه بیشتر باشد رسیدن به آستــانه سوددهی نیز طـــولانی تر خواهد شد حتی اگر روند مورد انتظار تحقق یـابد، زیرا این بخـش از هزینه‌ها در ابتدا بایستی پوشش داده شود. چنانچه قیمتها طبق پیش بینی حرکت ننماید هزینه‌های جانبی به زیان حاصله اضافی خواهد شد (جمشیدی، 1382).

2-4-6-6  فرآیند اجرایی و استفاده از فرصتهای سرمایه‌گذاری
اصولاً فرصت سرمایه‌گذاری نشان دهنده مجموعه‌ای از سیاستها و خط‌مشی ها است و با گذشت زمان همواره مورد تجدیدنظر شرکت قرار می‌گیرد. حداقل پنج مرحله برای برنامه‌ریزی و کنترل فرصتهای سرمایه‌گذاری می‌توان بصورت زیر مشخص نمود: